คนตอบ.com
กลับไปที่เทคนิคงานวิจัย

อ่านผลสหสัมพันธ์ (Correlation) และการถดถอย (Regression) จาก SPSS

โดย อ่าน 2 นาที
ตรวจสอบล่าสุด 29 ก.ย. 2569
อ่านผลสหสัมพันธ์ (Correlation) และการถดถอย (Regression) จาก SPSS
สารบัญ (7)

หลังผ่าน t-test และ ANOVA แล้ว งานวิจัยที่ศึกษา “ปัจจัยที่ส่งผลต่อ…” มักต้องใช้ สหสัมพันธ์ (Correlation) และ การถดถอย (Regression) เพื่อทดสอบความสัมพันธ์และสร้างสมการพยากรณ์ครับ

1. Pearson Correlation (หาความสัมพันธ์)

ใช้ดูว่าตัวแปรสองตัว “ไปด้วยกัน” หรือไม่ อ่านผลจาก 2 ค่า:

  • ค่า r (Pearson Correlation): ทิศทางและความแรง
    • 0.00–0.30 = สัมพันธ์ต่ำ
    • 0.30–0.70 = สัมพันธ์ปานกลาง
    • 0.70–1.00 = สัมพันธ์สูง
  • ค่า Sig. (2-tailed): ถ้า < 0.05 แสดงว่าความสัมพันธ์นั้นมีนัยสำคัญ

2. Regression คืออะไร: Multiple Regression (สร้างสมการพยากรณ์)

ใช้ดูว่าตัวแปรต้นหลายตัวร่วมกันพยากรณ์ตัวแปรตามได้แค่ไหน อ่านผลตามลำดับ:

  1. ตาราง Model Summary → R Square: ตัวแปรต้นทั้งหมดอธิบายตัวแปรตามได้กี่ % (เช่น R² = 0.58 → 58%)
  2. ตาราง ANOVA → Sig.: ถ้า < 0.05 แสดงว่าสมการพยากรณ์ใช้ได้จริง
  3. ตาราง Coefficients → Beta และ Sig.: ดูว่าตัวแปรต้นตัวไหน “มีอิทธิพล” (Sig. < 0.05) และตัวไหนแรงสุด (Beta สูงสุด)

Regression ทำยังไงใน SPSS (ทีละขั้น)

  1. ไปที่ Analyze → Regression → Linear
  2. ใส่ตัวแปรตาม (เช่น ความตั้งใจซื้อ) ในช่อง Dependent และตัวแปรต้นทั้งหมดในช่อง Independent(s)
  3. Method: เลือก Enter เมื่อทดสอบตัวแปรทุกตัวตามกรอบแนวคิด (Stepwise ใช้เมื่อต้องการให้โปรแกรมคัดตัวแปรที่พยากรณ์ได้ดีที่สุดเข้าสมการทีละตัว)
  4. ปุ่ม Statistics: ติ๊ก Estimates, Model fit, Collinearity diagnostics และ Durbin-Watson
  5. ปุ่ม Plots: ใส่ *ZRESID ในแกน Y และ *ZPRED ในแกน X และติ๊ก Normal probability plot เพื่อตรวจข้อตกลงเบื้องต้นของค่าคลาดเคลื่อน
  6. กด OK แล้วอ่านผลตามลำดับ Model Summary → ANOVA → Coefficients ตามหัวข้อด้านบน

Regression ใน Excel ทำยังไง

ถ้าไม่มี SPSS ก็รัน Regression ใน Excel ได้ด้วย Analysis ToolPak:

  1. เปิดใช้ครั้งแรกที่ File → Options → Add-ins เลือก Excel Add-ins กด Go แล้วติ๊ก Analysis ToolPak
  2. ไปที่ Data → Data Analysis → Regression
  3. Input Y Range = คอลัมน์ตัวแปรตาม Input X Range = คอลัมน์ตัวแปรต้นที่วางติดกัน (ได้สูงสุด 16 ตัว) ติ๊ก Labels ถ้าแถวแรกเป็นชื่อตัวแปร
  4. อ่านผล: R Square และ Adjusted R Square ในตาราง Regression Statistics, Significance F ในตาราง ANOVA (ถ้า < 0.05 สมการใช้ได้) และ Coefficients กับ P-value ของแต่ละตัวแปร

ถ้ามีตัวแปรต้นตัวเดียว ใช้ฟังก์ชัน =SLOPE(Y, X), =INTERCEPT(Y, X) และ =RSQ(Y, X) ได้เลย ส่วน =LINEST(Y, X, TRUE, TRUE) ให้ค่าสัมประสิทธิ์พร้อมสถิติของตัวแปรต้นหลายตัว

ข้อจำกัดของ Excel คือไม่มีค่า Beta แบบมาตรฐาน (Standardized Coefficients) และค่า VIF ให้โดยตรง ซึ่งกรรมการมักถามถึง งานวิทยานิพนธ์จึงนิยมรายงานผลจาก SPSS

วิธีเขียนสมการพยากรณ์

จากคอลัมน์ Unstandardized Coefficients (B) เขียนได้เป็น:

Y = a + b₁X₁ + b₂X₂ + …

โดยรายงานเฉพาะตัวแปรที่มีนัยสำคัญ พร้อมระบุค่า R², F และ p

ข้อควรระวังก่อนรัน Regression

  • ต้องมี กลุ่มตัวอย่างเพียงพอ ตามจำนวนตัวแปรพยากรณ์ (นี่คือเหตุผลที่ควรคำนวณด้วย G*Power ตั้งแต่ต้น)
  • ตรวจ Multicollinearity ด้วยค่า VIF (ควรน้อยกว่า 10)

กลุ่มตัวอย่างพอสำหรับ Regression ไหม?

คำนวณ n ขั้นต่ำจากจำนวนตัวแปรพยากรณ์ด้วยหลักการ G*Power ก่อนเก็บข้อมูลจริง

ใช้เครื่องคำนวณกลุ่มตัวอย่าง G*Power ฟรี

อ่านต่อ


กลุ่มตัวอย่างยังไม่ครบตามที่คำนวณไว้? คนตอบ.com ช่วยหาผู้ตอบแบบสอบถามเพิ่มให้ได้ ปรึกษาฟรีที่ ฟอร์มฝากข้อความ ส่วนการเลือกและแปลผลสถิติ ควรปรึกษาอาจารย์ที่ปรึกษา

คำถามที่พบบ่อย

ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ (r) บอกอะไร?

ค่า r มีค่าตั้งแต่ -1 ถึง +1 บอกทิศทางและความแรงของความสัมพันธ์ ค่าบวกคือไปในทิศทางเดียวกัน ค่าลบคือทิศทางตรงข้าม ยิ่งเข้าใกล้ 1 หรือ -1 ยิ่งสัมพันธ์กันแรง และต้องดูค่า Sig. < 0.05 ประกอบว่ามีนัยสำคัญ

R Square (R²) ในการถดถอยหมายถึงอะไร?

R Square คือค่าสัมประสิทธิ์การพยากรณ์ บอกว่าตัวแปรต้นทั้งหมดร่วมกันอธิบายความผันแปรของตัวแปรตามได้กี่เปอร์เซ็นต์ เช่น R² = 0.65 หมายความว่าอธิบายได้ 65%

อ่านค่า Beta อย่างไรว่าตัวแปรไหนมีอิทธิพลมากสุด?

ให้ดูคอลัมน์ Standardized Coefficients (Beta) ตัวแปรที่มีค่า Beta สูงที่สุด (และมี Sig. < 0.05) คือตัวแปรที่มีอิทธิพลต่อตัวแปรตามมากที่สุด

Regression ทำยังไงใน SPSS?

ไปที่ Analyze → Regression → Linear ใส่ตัวแปรตามในช่อง Dependent และตัวแปรต้นในช่อง Independent(s) เลือก Method เป็น Enter ที่ปุ่ม Statistics ติ๊ก Estimates, Model fit และ Collinearity diagnostics แล้วกด OK จากนั้นอ่านผลจากตาราง Model Summary, ANOVA และ Coefficients ตามลำดับ

Regression ใน Excel ทำได้ไหม?

ทำได้ด้วย Analysis ToolPak โดยเปิดใช้ที่ File → Options → Add-ins แล้วไปที่ Data → Data Analysis → Regression ผลที่ได้มี R Square, Significance F, ค่าสัมประสิทธิ์ B และ P-value ของตัวแปรแต่ละตัว แต่ไม่มีค่า Beta แบบมาตรฐานและค่า VIF ให้ งานวิทยานิพนธ์จึงนิยมใช้ SPSS เพื่อรายงานค่าเหล่านี้ให้ครบ

ⓘ บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเพื่อช่วยให้เริ่มต้นได้ง่ายขึ้น ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะสำหรับงานของคุณ ก่อนนำไปใช้ในงานวิจัยจริง กรุณาตรวจสอบกับตำรา ข้อกำหนดของคณะ และอาจารย์ที่ปรึกษา — คนตอบ.com เป็นทีมที่ช่วยนักวิจัยหาผู้ตอบแบบสอบถาม

🛠️ เครื่องมือที่เกี่ยวข้อง

📚 บทความที่เกี่ยวข้อง

★★★★★ 4.8/5 · จาก 83 รีวิวจริงบน Fastwork

ยังหาผู้ตอบแบบสอบถามไม่ครบ?

ส่งลิงก์แบบสอบถามมา เราช่วยหาผู้ตอบที่ตรงกลุ่มเป้าหมายจนครบจำนวน

ปรึกษาฟรี ไม่มีข้อผูกมัดชำระปลอดภัยผ่าน Fastwork EscrowPDPA 100%ตอบกลับใน 24h
Fast-Track ปรึกษาเราฟรี